28 ΜΑΪΟΥ 2017


ΠΓΔΜ: Δύσκολη η επομένη μέρα

της ορκωμοσίας του Ζόραν Ζάεφ


Του ΣΤΑΥΡΟΥ ΤΖΙΜΑ

Μέχρι τις 6 Ιουνίου στα Σκόπια θα πρέπει να έχει σχηματισθεί κυβέρνηση υπό τον Σλαβομακεδόνα Σοσιαλδημοκράτη Ζόραν Ζάεφ, με τη συμμετοχή και των αλβανικών κομμάτων. Ισως αυτό να γίνει και νωρίτερα. Μετά τις επικίνδυνες πολιτικές περιπέτειες, η χώρα θα αποκτήσει κυβέρνηση, η οποία έχει εξαγγείλει ότι θα θέσει άμεσα σε εφαρμογή πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων. Τα δύσκολα θα αρχίσουν από την επομένη της ορκωμοσίας του Ζάεφ και των υπουργών του.

Μεταξύ άλλων (εξυγίανση του κρατικού μηχανισμού, αποκατάσταση της ανεξαρτησίας στη λειτουργία της Δικαιοσύνης, ελευθερία στα ΜΜΕ κ.λπ.), θα πρέπει η νέα κυβέρνηση να αποφασίσει (και) για την τύχη του Νίκολα Γκρούεφσκι. Για τον Ζάεφ αλλά και για Ευρωπαίους και Αμερικανούς ήταν ο Γκρούεφσκι που ως πρωθυπουργός, με τις πολιτικές του εξαρχαϊσμού, του αυταρχισμού και του ασφυκτικού κομματικού ελέγχου των πάντων, δίχασε επικίνδυνα τις εθνότητες και την κοινωνία και οδήγησε τη χώρα στο χείλος του γκρεμού.

Οι (πρόωρες) εκλογές στα Σκόπια έγιναν για να απαλλαγεί η χώρα από τον εθνικολαϊκιστή ηγέτη και ο στόχος επετεύχθη ως προς την απομάκρυνσή του από την πρωθυπουργία. Ομως εναντίον του Γκρούεφσκι η Ειδική Εισαγγελία –που είχε συγκροτηθεί κατ’ απαίτηση του διεθνούς παράγοντα και σε συμφωνία όλων των κομμάτων προκειμένου να διερευνήσει, με αφορμή τις συγκλονιστικές αποκαλύψεις γύρω από τις τηλεφωνικές υποκλοπές, τα έργα και τις ημέρες του τέως πρωθυπουργού και της κυβέρνησής του– έχει ασκήσει διώξεις με βαρύτατες κατηγορίες για διαφθορά, κατάχρηση εξουσίας κ.ά. Τώρα που η πολιτική ομαλότητα άρχισε να αποκαθίσταται, θα πρέπει να ενεργοποιηθεί η διαδικασία δίωξής του, με κίνδυνο να οδηγηθεί στη φυλακή.


Περί αμνηστίας


Ο ίδιος ο Ζάεφ, αμέσως μετά τις εκλογές, σχολιάζοντας την προσπάθεια του Γκρούεφσκι και του κόμματός του VMRO να τορπιλίσουν τον σχηματισμό κυβέρνησης υπό τον ίδιο, είχε δηλώσει (Deutsche Welle) ότι ο Γκρούεφσκι κάνει όσα κάνει για να παζαρέψει την αμνηστία του. «Αμνηστία δεν θα υπάρξει. Υστερα από αυτά που άκουσε η κοινή γνώμη για όσα έκανε, θα πάει στη Δικαιοσύνη. Θα υπάρξει ανεξάρτητο δικαστικό σύστημα, το δικαστήριο θα αξιολογήσει την ευθύνη του. Δεν υπάρχει περίπτωση να αποφύγει να βρεθεί αντιμέτωπος με τη Δικαιοσύνη».

Το κόμμα του Γκρούεφσκι, όμως, ήρθε πρώτο σε ψήφους στις εκλογές και ο εθνικολαϊκιστής ηγέτης είναι βέβαιο ότι θα το χρησιμοποιήσει ως ασπίδα προστασίας του, προβάλλοντας τον ισχυρισμό περί πολιτικής δίωξής του. Ηδη στα Σκόπια οι οπαδοί του έχουν αρχίσει να φωνάζουν προειδοποιώντας ότι θα βγουν στους δρόμους. Σε μια τέτοια περίπτωση, η χώρα θα διχαστεί και πάλι και δεν είναι καθόλου βέβαιο ότι θα αντέξει μια τέτοια δοκιμασία.

Πέραν τούτου, εάν ο Γκρούεφσκι οδηγηθεί στο δικαστήριο ως πρωθυπουργός μιας κυβέρνησης αυταρχικής και διεφθαρμένης, τότε λογικά θα πρέπει να διωχθούν και κορυφαία στελέχη του αλβανικού κόμματος DUI του Αλί Αχμέτι, το οποίο μοιραζόταν με τον ηγέτη του VMRO την κυβερνητική εξουσία. Αν όμως καθίσουν οι εισαγγελείς στο εδώλιο υπουργούς του Αχμέτι ή και τον ίδιο ως ουσιαστικό συγκυβερνήτη, θα κινδυνεύσει να τιναχθεί στον αέρα η νεόκοπη συμμαχία Ζάεφ - Αλβανών και θα οδηγηθεί σε κατάρρευση η νέα κυβέρνηση.

Πολλοί επιμένουν ότι στις κλειστές συναντήσεις με τον Χόιτ Γι, (ΦΩΤΟ) στα Σκόπια, η τύχη του Γκρούεφσκι συζητήθηκε και πιθανότατα –μερικοί το θεωρούν βέβαιο– υπήρξε στο παρασκήνιο κάποιο deal για «εξαέρωση», μέσω ατέρμονων δικαστικών διαδικασιών των εις βάρος του διώξεων ή και αμνήστευσή του σε βάθος χρόνου. Κανείς δεν θέλει να οξυνθούν εκ νέου τα πράγματα με ενδεχόμενη φυλάκιση του τέως πρωθυπουργού, τον οποίο (υπο)στηρίζει ανοικτά και ο ρωσικός παράγοντας.

Ούτε όμως και ο Ζάεφ θα θελήσει να «αυτοακυρωθεί» πολιτικά, από την πρώτη κιόλας στιγμή, δίνοντας άφεση αμαρτιών στον άνθρωπο που κατηγορεί ότι κατέλυσε κάθε έννοια δημοκρατίας μετερχόμενος σε πολλές περιπτώσεις μεθόδους υποκόσμου. ΜΜΕ στα Σκόπια υποστηρίζουν ότι στο εσωτερικό του VMRO έχει ανοίξει η συζήτηση για τη «μετά Γκρούεφσκι εποχή», με πιθανότερους διαδόχους του τους βουλευτές Βλάτκο Γκιόρτσεφ, Νίκολα Πόποσκι  και Νίκολα Τοντόροφ. Οι πληροφορίες ωστόσο διαψεύδονται από το κόμμα του Γκρούεφσκι.


ΠΗΓΗ: Εφημερίδα Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΤΗΣ ΚΥΡΙΑΚΗΣ, 28/5/2017

27 ΜΑΪΟΥ 2017


ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΜΠΙΤΣΙΟΣ*


Η βαλκανική σκακιέρα, η Ελλάδα και τα Σκόπια


Η αναταραχή στα Σκόπια έχει λάβει εκρηκτικές διαστάσεις. Το ενδιαφέρον στοιχείο είναι ότι η αναταραχή δεν οφείλεται αποκλειστικά στη διαμάχη ανάμεσα στους Σλαβομακεδόνες και στους Αλβανομακεδόνες. Υπάρχει αυτή η διάσταση, αλλά η τρέχουσα σύγκρουση έχει σε πρώτο πλάνο τα δύο σλαβομακεδονικά κόμματα, το VMRO-DPMNE και τους Σοσιαλδημοκράτες (SDSM) της αντιπολίτευσης. Ο Γκρούεφσκι, με όχημα το ιδεολόγημα του μακεδονισμού και την αδιάλλακτη θέση του στο ζήτημα της ονομασίας, επιχείρησε να οικοδομήσει αυταρχικό καθεστώς. Αυτό εξώθησε τη σλαβομακεδονική αντιπολίτευση να διαβεί τον Ρουβίκωνα και να συμπράξει με τα αλβανομακεδονικά κόμματα εναντίον της κυβέρνησης. Παραδοσιακά, για τον σχηματισμό κυβέρνησης συνεργαζόταν το σλαβομακεδονικό κόμμα που πλειοψηφούσε με ένα τουλάχιστον αλβανομακεδονικό κόμμα. Με την προτροπή και των Τιράνων, η σταθεροποιητική αυτή παράδοση έσπασε. Ετσι, ο Γκρούεφσκι έχασε την κοινοβουλευτική πλειοψηφία, αλλά δεν παραδίδει την εξουσία, με το επιχείρημα ότι προασπίζεται τον «μακεδονικό» χαρακτήρα του κράτους. Με το ίδιο επιχείρημα, ο πρόεδρος της Δημοκρατίας Ιβάνωφ αρνείται να δώσει την εντολή σχηματισμού κυβέρνησης στον επικεφαλής της κοινοβουλευτικής πλειοψηφίας, την οποία συγκροτούν οι Σλαβομακεδόνες σοσιαλδημοκράτες με τα αλβανομακεδονικά κόμματα. Πρόκειται για μία καθαρά αντισυνταγματική στάση, η οποία πυροδότησε περαιτέρω την κρίση.

Οι ΗΠΑ είχαν αναγνωρίσει την ΠΓΔΜ με τη συνταγματική της ονομασία, αλλά η αναγνώριση αυτή ήταν αντάλλαγμα για την υιοθέτηση από τους Σλαβομακεδόνες των συνταγματικών τροποποιήσεων που όριζε η Συμφωνία της Αχρίδας και ήταν υπέρ της αλβανομακεδονικής κοινότητας. Η κυβέρνηση Μπους θα μπορούσε να είχε πιέσει τότε, αποτελεσματικά τον Γκρούεφσκι για λύση στο θέμα της ονομασίας. Δεν το έπραξε. Με την αναγνώριση, τα Σκόπια εκτίμησαν ότι θα επιβάλλουν τις απόψεις τους με τις πλάτες των ΗΠΑ. Τα συμπεράσματα της Συνόδου Κορυφής στο Βουκουρέστι, το 2008, ήταν μια δυσάρεστη έκπληξη. Αποδείχθηκε ότι το κλειδί των εξελίξεων για την ένταξη στους ευρωατλαντικούς θεσμούς το κρατά η Αθήνα. Ο Γκρούεφσκι, όμως, θεώρησε ότι ο χρόνος και οι δυτικές πιέσεις θα έκαμπταν την Ελλάδα. Με την κοντόφθαλμη πολιτική του, όμως, αντί να σταθεροποιήσει το κράτος του, τροφοδότησε την αστάθεια και κατέστησε τη ΠΓΔΜ λεία προς αρπαγή. Στο σημείο αυτό είναι σημαντική μια παρένθεση για τη Σύνοδο του ΝΑΤΟ στο Βουκουρέστι. Τα συμπεράσματα που συνέδεσαν το θέμα της ονομασίας με την ένταξη της ΠΓΔΜ στο ΝΑΤΟ, δεν είχαν ως στόχο των αποκλεισμό των Σκοπίων από τους ευρωατλαντικούς θεσμούς. Είχαν ως στόχο τη δημιουργία διαπραγματευτικού μοχλού για την επίλυση της ονοματοθεσίας. Σήμερα, τα Σκόπια αντιμετωπίζουν το ενδεχόμενο η αποσταθεροποίηση να οδηγήσει σε ομοσπονδοποίηση και εάν και αυτή η επιλογή αποτύχει σε διάλυση του κράτους. Τίθεται το ερώτημα εάν μας συμφέρει ο διαμελισμός.

Θα απαντούσα ότι δεν έχουμε λόγο να αυτοπαγιδευθούμε στο δίλημμα για την εδαφική ακεραιότητα της ΠΓΔΜ. Η κυβέρνηση των Σκοπίων την υπονομεύει με την πολιτική της. Αλλωστε, η Ελλάδα δεν μπορεί ούτε να επιταχύνει ούτε να επιβραδύνει τις εξελίξεις. Τούτου δοθέντος, η Ελλάδα πρέπει να έχει σαφή καθαρή θέση ότι τα σύνορα δεν πρέπει να αλλάξουν.

Την κρίση στη ΠΓΔΜ πυροδοτεί και ο πρωθυπουργός της Αλβανίας Ράμα. Με δική του προτροπή υιοθετήθηκε από τα τρία αλβανομακεδονικά κόμματα στα Σκόπια η «Συμφωνία των Τιράνων». Η συμφωνία θέτει ως προϋπόθεση για τη συμμετοχή των τριών αυτών κομμάτων σε κυβέρνηση του επικεφαλής της κοινοβουλευτικής πλειοψηφίας Ζάεφ με αντάλλαγμα την κατοχύρωση της αλβανικής γλώσσας στο Σύνταγμα της ΠΓΔΜ.

O Ράμα παρουσιάζεται ως διανοούμενος ευρωπαϊστής πολιτικός. Εναντι της Ελλάδας, όμως, καλλιεργεί τον ακραίο εθνικισμό. Η αντίδραση της Αθήνας έναντι των αλβανικών προκλήσεων είναι ήπια. Πάντως, ο υπουργός Εξωτερικών Νίκος Κοτζιάς έχει συνδέσει την έναρξη των διαπραγματεύσεων ένταξης της Αλβανίας στην Ε.Ε. με την εκπλήρωση πέντε προϋποθέσεων, ανάμεσα στις οποίες είναι η προστασία των μειονοτικών και περιουσιακών δικαιωμάτων.

Οι εξελίξεις στις γειτονικές βαλκανικές χώρες δεν έχουν μόνο γεωπολιτική και γεωστρατηγική σημασία για την Ελλάδα. Εχουμε σημαντικά οικονομικά συμφέροντα. Στις σχέσεις μας με τις χώρες των Βαλκανίων δεν πρέπει να ξεχνάμε τις ιστορικές, στρατηγικές και γεωπολιτικές παραμέτρους και ιδίως τα ισχυρά εθνικιστικά κινήματα που επηρεάζουν είτε θετικά είτε αρνητικά την επιρροή και τις σχέσεις μας. Αυτός είναι και ο λόγος για τον οποίο αρκετές ελληνικές εταιρείες αντιμετωπίζουν δυσκολίες και προσκόμματα που άλλες ευρωπαϊκές εταιρείες δεν αντιμετωπίζουν. Η Ελλάδα δεν μπορεί εκ των πραγμάτων να επηρεάσει εγγενώς αλληλοσυγκρουόμενα κράτη που συχνά χειραγωγούνται έξωθεν.

Αλλωστε, η δυνατότητα άσκησης επιρροής εξαρτάται περισσότερο από την ισχύ ενός κράτους παρά από τη διπλωματική δεινότητά του. Η σημερινή αποδυναμωμένη πολιτική και οικονομική ισχύς της Ελλάδας είναι προφανές ότι έχει επιπτώσεις. Για την ακρίβεια, η επιρροή μας στο γεωπολιτικό μας περίγυρό καθίσταται εκ των πραγμάτων περιορισμένη.

* Εκτελεστικός αντιπρόεδρος ΣΕΒ, πρώην διπλωμάτης.


ΠΗΓΗ: Εφημερίδα Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, 27/5/2017

21 ΜΑΪΟΥ 2017


Κρίση διαρκείας στην ΠΓΔΜ


Του ΘΑΝΟΥ ΒΕΡΕΜΗ*


Η ΠΓΔΜ βρίσκεται σε περίοδο μεγάλης κρίσης. Οι πρόωρες εκλογές τον Δεκέμβριο του 2016 συνοδεύονταν από σκάνδαλα ηλεκτρονικής παρακολούθησης και κατάχρησης εξουσίας από την κυβέρνηση του Νίκολα Γκρούεφσκι, ηγέτη του εθνικιστικού κόμματος VMRO-DPMNE. H προσπάθεια του ομοϊδεάτη του, προέδρου της Δημοκρατίας, Ιβάνωφ, να αμνηστεύσει τους υπόλογους για την παρακολούθηση τηλεφωνημάτων της αντιπολίτευσης, προκάλεσε μεγάλες διαμαρτυρίες στους δρόμους των Σκοπίων.

Μετά τις εκλογές, ο πρόεδρος Ιβάνωφ εμπόδισε την απόπειρα του SDSM να σχηματίσει κυβέρνηση συνεργασίας με τα αλβανικά κόμματα. Παρ’ όλα αυτά, η Βουλή εξέλεξε ως πρόεδρό της Αλβανό πολιτικό, δημιουργώντας έτσι γέφυρα ανάμεσα στις δύο μεγάλες εθνότητες, τη σλαβική και την αλβανική. Πρόκειται για μια νίκη του αλβανικού στοιχείου, που με τον δημογραφικό του δυναμισμό πλησιάζει το ένα τρίτο του συνολικού πληθυσμού της ΠΓΔΜ.

Η συνεργασία των Αλβανών ηγετών με το SDSM συνοδεύεται και από απαιτήσεις αναγνώρισης της αλβανικής γλώσσας ως δεύτερης επίσημης γλώσσας του κράτους και την προσαρμογή των συμβόλων της ΠΓΔΜ στον πολυεθνικό της χαρακτήρα. Οι απαιτήσεις αυτές ισοδυναμούν για τους εθνικιστές Σλαβομακεδόνες με εγκατάλειψη της κυριαρχίας τους επί του κράτους. Η προωθημένη απαίτηση των Αλβανών εθνικιστών να αναγνωριστεί επίσημα η λεγόμενη «γενοκτονία» εις βάρος του αλβανικού στοιχείου από το 1912 έως το 1956 θα αποτελέσει αιτία μελλοντικών συγκρούσεων. Η δυσαρέσκεια του αλβανικού στοιχείου ενισχύεται από την εμβληματική συμφωνία της Αχρίδας. Η πτώση του αλβανόφωνου DUI στις εκλογές απέδειξε την απογοήτευση των ψηφοφόρων του κόμματος για την εξέλιξη των σχέσεων των δύο εθνοτήτων υπό τον Γκρούεφσκι. Τα περισσότερα μέλη του DUI αρνούνται τώρα τη συνεργασία με τον Σλαβομακεδόνα εθνικιστή.

Καθώς οι Αλβανοί της ΠΓΔΜ πληθαίνουν και το Κόσοβο αποκτά ντε φάκτο την ανεξαρτησία του, το ενδεχόμενο μιας παναλβανικής ομοσπονδίας γίνεται όλο και περισσότερο πιθανό. Ο τελευταίος ανεκπλήρωτος βαλκανικός αλυτρωτισμός είναι έτσι πιθανό να πραγματοποιηθεί, δεδομένου μάλιστα και του πλεονεκτήματος των Αλβανών στις ΗΠΑ.

Οι Σοσιαλδημοκράτες, οι οποίοι στην προεκλογική τους εκστρατεία έδειξαν ιδιαίτερη ευαισθησία για τα προβλήματα των Αλβανών, διεκδικούν τώρα τον εξευρωπαϊσμό της χώρας τους και την απομόνωση του Γκρούεφσκι. Μια τέτοια εξέλιξη θα προσέφερε προοπτικές για μια διευθέτηση του ζητήματος της ονομασίας της ΠΓΔΜ, την οποία επιζητεί η Ελλάδα. Αν βρεθεί μια αμοιβαία αποδεκτή ονομασία, η Ελλάδα θα αποσύρει την αντίρρησή της για την είσοδο της ΠΓΔΜ στο ΝΑΤΟ.

Ωστόσο τα αλβανικά κόμματα δεν ομονοούν πάντοτε. Ανάμεσά τους υπάρχουν διαβαθμίσεις εθνικισμού και αλυτρωτισμού, αλλά και ιδεολογικές διαφωνίες. Αν όμως προκύψει ζήτημα σοβαρής αναβάθμισής τους, όπως στο ζήτημα της γλώσσας και του πολυεθνικού χαρακτήρα της χώρας, τότε σίγουρα θα βρεθούν στο ίδιο στρατόπεδο.

Ενα άλλο ζήτημα που ανακύπτει στις εξελίξεις της ΠΓΔΜ είναι ο ρόλος της θρησκείας στις δύο εθνότητες. Σε αντίθεση με τους χριστιανούς ορθόδοξους Σλαβομακεδόνες, οι οποίοι ακόμα και κάτω από το κομμουνιστικό καθεστώς δεν εγκατέλειψαν την Εκκλησία τους, οι Αλβανοί του Χότζα υπέστησαν την πιο συστηματική αποθρησκειοποίηση από όλες τις χώρες του κομμουνισμού. Σήμερα, η αναβίωση της ισλαμικής θρησκευτικής παράδοσης, με τη βοήθεια σαουδαραβικών πόρων, είναι δυνατό να χρησιμεύσει κυρίως στην όξυνση του αλβανικού εθνικισμού στην ΠΓΔΜ.

* Ο κ. Θάνος Βερέμης είναι ομότιμος καθηγητής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών.


ΠΗΓΗ: Εφημερίδα Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΤΗΣ ΚΥΡΙΑΚΗΣ, 21/5/2017

17 ΜΑΪΟΥ 2017


Άλλαξε γνώμη ο πρόεδρος της χώρας


ΠΓΔΜ: Εντολή σχηματισμού κυβέρνησης


στους Σοσιαλδημοκράτες του Ζόραν Ζάεφ


Ο πρόεδρος της ΠΓΔΜ Γκιόργκε Ιβάνωφ 
( δεξιά) έδωσε την Τετάρτη στον Σοσιαλδημοκράτη ηγέτη Ζόραν Ζάεφ (αριστερά) εντολή σχηματισμού κυβέρνησης σε συνεργασία με τα αλβανικά κόμματα της χώρας, σε μια προσπάθεια να τερματιστεί το πολιτικό αδιέξοδο που συνεχίζεται εδώ και δύο χρόνια.

Ο Ιβάνωφ είχε αρνηθεί αρχικά να δώσει την εντολή στον Ζάεφ με το σκεπτικό ότι μια κυβέρνηση συνασπισμού με τη συμμετοχή των κομμάτων που εκπροσωπούν την αλβανική μειονότητα θα έθετε σε κίνδυνο την εθνική κυριαρχία της ΠΓΔΜ.

Στη συνάντηση που είχε νωρίτερα με τον πρόεδρο, ο ηγέτης των Σοσιαλδημοκρατών του παρέδωσε μια έγγραφη διαβεβαίωση ότι ο κυβερνητικός συνασπισμός δεν θα υπονομεύσει τη συνταγματική τάξη ή την εθνική κυριαρχία. Ο Ιβάνωφ δήλωσε: «Το εμπόδιο για να δοθεί εντολή σχηματισμού σε μια νέα κυβέρνηση έχει πλέον αρθεί».

Ο Ζάεφ είπε ότι αναμένει να έχει σχηματιστεί νέα κυβέρνηση μέσα στις επόμενες δέκα ημέρες.

Η απόφαση του Ιβάνωφ χαιρετίστηκε από την επικεφαλής της ευρωπαϊκής διπλωματίας Φεντερίκα Μογκερίνι και από τον Επίτροπο Γιοχάνες Χαν που είναι αρμόδιος για τη διεύρυνση της ΕΕ. «Ελπίζουμε ότι αυτό το εποικοδομητικό πνεύμα θα συνεχίσει να επικρατεί ώστε η χώρα να βγει επιτέλους από την πολιτική κρίση» ανέφεραν σε κοινή ανακοίνωσή τους.

«Καλούμε όλα τα κόμματα του κοινοβουλίου να θέσουν στην άκρη τις διαφορές τους και να εργαστούν μαζί για μια κοινή ατζέντα μεταρρυθμίσεων, ώστε να επανέλθει η χώρα στον δρόμο της ευρωατλαντικής ενσωμάτωσης. Αυτό επιθυμεί και αξίζει ο λαός», προσθέτουν.


ΑΝΑΚΟΥΦΙΣΗ ΣΤΗ ΔΙΕΘΝΗ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ


Ανακούφιση προκάλεσε στη διεθνή κοινότητα, η ανάθεση σήμερα στα Σκόπια, από τον πρόεδρο της Δημοκρατίας Γκιόργκι Ιβάνωφ, εντολής σχηματισμού κυβέρνησης στον ηγέτη του συνασπισμού της Σοσιαλδημοκρατικής Ένωσης και τριών αλβανικών κομμάτων Ζόραν Ζάεφ, σηματοδοτώντας την άρση του πολιτικού αδιεξόδου που από τον Δεκέμβριο απειλούσε με αποσταθεροποίηση τη χώρα.

Σε ανάλογο πνεύμα, οι πρεσβείες των ΗΠΑ, της Γερμανίας και της Γαλλίας στα Σκόπια επιδοκίμασαν την σημερινή εξέλιξη. Σε δήλωσή της η επιτετραμμένη της πρεσβείας των ΗΠΑ, Μικαέλα Σβαϊτσερ - Μπλουμ, σημειώνει, μεταξύ άλλων, ότι οι ΗΠΑ παραμένουν φίλοι και εταίροι της χώρας και αναμένουν να συνεργαστούν με τη νέα κυβέρνησή της .

Η πρεσβεία της Γερμανίας, από την πλευρά της, σε ανακοίνωσή της αναφέρει ότι η ανάθεση σχηματισμού κυβέρνησης «αποτελεί ενέργεια που κινείται προς θετική κατεύθυνση» και προσθέτει ότι αναμένει από τη νέα κυβέρνηση «να εργαστεί για την επίλυση των ουσιαστικών προβλημάτων της χώρας και για την υλοποίηση των άμεσων μεταρρυθμίσεων», ενώ η γαλλική διπλωματική αποστολή σημειώνει πως «με την ανάθεση της εντολής ανοίγει ο δρόμος για τον ταχύ σχηματισμό κυβέρνησης που θα ανταποκρίνεται στα ζωτικά συμφέροντα της χώρας και θα εφαρμόσει τις αναγκαίες μεταρρυθμίσεις για την ευρωπαϊκή ολοκλήρωσή της ΠΓΔΜ».


Με βάση την εντολή ο κ. Ζάεφ θα πρέπει σε διάστημα είκοσι ημερών να έχει σχηματίσει και να παρουσιάσει στο κοινοβούλιο κυβέρνηση. Στελέχη του κόμματος του Νίκολα Γκρούεφσκι, πάντως, θεωρούν ότι ο Πρόεδρος Ιβάνωφ έδωσε την εντολή σχηματισμού κυβέρνησης αφού εξασφάλισε γραπτές εγγυήσεις από τον κ. Ζάεφ, ότι δεν θα υπονομευθούν η εδαφική ακεραιότητα και ο πολυεθνικός χαρακτήρας του κράτους.

ΠΗΓΗ: ΑΠΕ/Reuters

14 ΜΑΪΟΥ 2017


ΣΤΡΑΤΙΑ ΠΡΑΚΤΟΡΩΝ ΓΙΑ ΝΑ ΣΩΣΕΙ ΤΑ ΣΚΟΠΙΑ


(Από Ελλάδα, ΗΠΑ, Γερμανία, Σερβία)


Της ΝΕΦΕΛΗΣ ΛΥΓΕΡΟΥ


Τις τελευταίες εβδομάδες, η Ελλάδα έχει αναλάβει πρωταγωνιστικό ρόλο σε μία εκτεταμένη και άκρως παρασκηνιακή επιχείρηση που έχει στόχο την αποτροπή του γενικευμένου χάους στα Βαλκάνια.

Στην επιχείρηση συμμετέχουν δεκάδες επιχειρησιακά στελέχη, μεταξύ αυτών Αμερικανοί και Ευρωπαίοι. Με την ΠΓΔΜ να αποσταθεροποιείται ως κράτος και να απειλείται με διάλυση, στόχος της επιχείρησης είναι να δημιουργηθεί ένας «φράχτης προστασίας» όχι μόνο για να θωρακιστούν τα ελληνικά σύνορα, αλλά και για να αποτραπεί η διάχυση τη» ένταση» στις άλλες ευαίσθητες περιοχές της χερσονήσου.

Παρούσες είναι και οι γερμανικές μυστικές υπηρεσίες με δεκάδες στελέχη. Το Βερολίνο ενδιαφέρεται ιδιαίτερα για τον κίνδυνο να προκληθεί ένα νέο προσφυγικό-μεταναστευτικό ρεύμα, όπως επίσης και για τη διείσδυση τζιχαντιστών στην Ευρωπαϊκή Ενωση. Για τον σκοπό αυτό, σε στενή συνεργασία με την ΕΥΠ, συνδράμουν στις έρευνες και προσπαθούν να αποτρέψουν ανεξέλεγκτες εξελίξεις. Δεν είναι οι μόνοι, όμως, που χρησιμοποιούν την Ελλάδα ως βάση στην προσπάθεια να κρατηθεί η κατάσταση στην ΠΓΔΜ υπό έλεγχο, έτσι ώστε να μη βρεθεί η Ευρωπαϊκή Ενωση αντιμέτωπη με μία δεύτερη Συρία.


Οι ΗΠΑ και οι πληροφορίες των Σέρβων


Η ατμόσφαιρα στα Σκόπια μυρίζει μπαρούτι, γεγονός που ανησυχεί σφόδρα και τους Αμερικανούς. Δεν περιορίζονται μόνο στο να παρακολουθούν στενά τις εξελίξεις. Είναι σημαντικό ότι τόσο η Ουάσινγκτον όσο και οι ευρωπαϊκές πρωτεύουσες αναγνωρίζουν ότι η Ελλάδα είναι παράγοντας σταθερότητας στην περιοχή. Αυτό» είναι και ο λόγος που η ελληνική πλευρά πρωτοστατεί σ’ αυτή την επιχείρηση, στην οποία -όπως προαναφέραμε- συμμετέχουν επίλεκτα στελέχη μεγάλων δυτικών μυστικών υπηρεσιών. Είναι αξιοσημείωτο ότι στο παιχνίδι συμμετέχουν και οι σερβικές υπηρεσίες, οι οποίες παραδοσιακά έχουν πρόσβαση και ερείσματα στην ΠΓΔΜ. Αρμόδιες πηγές στην Αθήνα αξιολογούν ως πολύτιμες τις πληροφορίες που συλλέγουν και τις κοινοποιούν οι Σέρβοι. Αυτοί είναι που διοχέτευσαν αρχικά την πληροφορία ότι ετοιμάζονται να αναλάβουν δράση 3.000 ένοπλοι Αλβανοί που πέρασαν από το Κόσοβο στο Τέτοβο της ΠΓΔΜ. Πολύτιμες είναι και οι πληροφορίες που έρχονται από τα Σκόπια, από το «γραφείο ανάλυσης πληροφοριών» που έχει συσταθεί με πρωτοβουλία των αρμόδιων οργάνων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και στο οποίο συμμετέχει η Ελλάδα. Κεντρικός στόχος της Αθήνας είναι να προετοιμάσει από τώρα ένα «φράγμα» για την περίπτωση που στα βόρεια σύνορα εκδηλωθούν διαλυτικές τάσεις και ένοπλες συγκρούσεις. Τα μάτια των αρμόδιων υπηρεσιών, όμως, δεν είναι στραμμένα μόνο προς τα έξω. Είναι στραμμένα και προς τα μέσα. Τα πρόσφατα κρούσματα επιθετικού αλβανικού εθνικισμού εντός της ελληνικής επικράτειας υπενθύμισαν προς πάσα κατεύθυνση ότι υπάρχουν αλβανικής καταγωγής μετανάστες στην Ελλάδα, κάποιοι πλέον και με ελληνική ιθαγένεια, οι οποίοι όχι μόνο καλλιεργούν τον αλβανικό μεγαλοϊδεατισμό, αλλά και ερωτοτροπούν με την ιδέα να περάσουν από τα λόγια σε πράξεις.


Ετοιμότητα στα σύνορα


Οι ελληνικές μυστικές υπηρεσίες έχουν στρέψει το βλέμμα τους στο Κόσοβο, επειδή εκεί είναι το κέντρο των μεγάλων συγκεντρώσεων αλβανικών πολιτοφυλακών και της διακίνησης όπλων. Στο Πρέσεβο της νότιας Σερβίας, όπου υπάρχει αλβανικό στοιχείο, έχουν εντοπιστεί όχι μόνο ένοπλες ομάδες, αλλά και μυστικά κέντρα εκπαίδευσης σε απομονωμένες περιοχές. Σύμφωνα με κάποιες πληροφορίες, οι Αλβανοί μεταφέρουν από το Κόσοβο στην περιοχή αυτή τεράστιο αριθμό όπλων: αυτόματα, χειροβομβίδες, ακόμα και πολυβόλα. Οι αρμόδιες υπηρεσίες στην Ελλάδα εκπονούν σχέδια δράσης για την περίπτωση που υπάρξει τάση εξάπλωσης της πιθανολογούμενης ένοπλης δράσης
προς Νότο. Το δεύτερο πρόβλημα που θα κληθούν να αντιμετωπίσουν, εάν τα πράγματα πάρουν αυτή την τροπή, είναι μία μεγάλη προσφυγική ροή. Για τους Σλαβομακεδόνες η Ελλάδα και η Βουλγαρία θα είναι το εύκολο καταφύγιο. Στο πλαίσιο της προετοιμασίας για τέτοιο ενδεχόμενο ήδη πραγματοποιούνται ειδικές ασκήσεις, έτσι ώστε τα σύνορα να σφραγιστούν άμεσα με τη συνδρομή του Στρατού.

Τις τελευταίες ημέρες υπάρχει μεγάλη κινητικότητα μεταξύ όλων των εμπλεκόμενων υπουργείων και υπηρεσιών, με σκοπό να διαμορφωθεί ένας μηχανισμός συντονισμού τους. Το βασικό σχέδιο προβλέπει ότι σε περίπτωση συγκέντρωσης πολιτών στα σύνορα το μεγαλύτερο μέρος τους θα οδηγηθεί στο Κιλκίς, όπου και θα παραμείνει φυλασσόμενο. Λέγεται, μάλιστα, ότι έχουν ήδη επιλεγεί συγκεκριμένες περιοχές στις οποίες θα στηθούν οι προσωρινοί καταυλισμοί, μέχρι να υπάρξει μια σχετική εκτόνωση και να επιστρέψουν οι άμαχοι στις εστίες τους.

Προβληματισμό προκαλεί η εμπλοκή κυκλωμάτων διακινητών, τα οποία θα επιχειρήσουν να εκμεταλλευτούν την ευκαιρία για να διοχετεύσουν παράνομους μετανάστες. Το έργο της αποτροπής τέτοιων κινήσεων έχει αναλάβει η Αστυνομία, η οποία επίσης βρίσκεται σε επαγρύπνηση. Είναι τέτοια η κινητικότητα στην παραμεθόριο που στελέχη ξένων υπηρεσιών αναπτύσσουν δράση με σκοπό τη δημιουργία δικτύων. Σύμφωνα με πληροφορίες, πραγματοποιούνται συναντήσεις με πράκτορες από βαλκανικές χώρες σε ελληνικά τουριστικά θέρετρα.

Ο πρωθυπουργός της ΠΓΔΜ Νίκολα Γκρούεφσκι καταγγέλλει ότι ξένες μυστικές υπηρεσίες, μέσω των δικτύων τους στα Σκόπια, έχουν προβεί σε υποκλοπές τηλεφωνικών συνομιλιών προσώπων από την πολιτική ζωή της χώρας. Τεντωμένα είναι τα νεύρα και στην Αλβανία. Οι μυστικές υπηρεσίες της κατηγόρησαν προ ημερών σαν κατάσκοπο έναν 52χρονο Ελληνα μηχανικό, που δραστηριοποιείται στην Αλβανία ως εργολάβος οικοδομών. Αφορμή για τη σύλληψή του στάθηκε μία «ύποπτη συσκευή».


ΠΗΓΗ: Εφημερίδα ΠΡΩΤΟ ΘΕΜΑ, 14/5/2017

12 ΜΑΪΟΥ 2017


Η Κονιόρδου αμφισβητεί ότι το μνημείο


στην Αμφίπολη είναι μακεδονικό


«Το ΥΠΠΟΑ έχει σχηματίσει άποψη με βάση τα ευρήματα των μέχρι σήμερα ανασκαφών» ανέφερε η Λυδία Κονιόρδου, κατά τη χθεσινή της επίσκεψη στην Αμφίπολη (φωτο).

H Υπουργός Πολιτισμού Λυδία Κονιόρδου αναφέρθηκε σε μια ευρύτερη αίσθηση του μνημείου ως μακεδονικού.

Ωστόσο, όπως δήλωσε αργότερα, θα τοποθετηθεί επί της χρονολόγησης αφού προηγηθεί η οριστική και συστηματική τεκμηρίωση της ανασκαφής από την ανασκαφέα Κατερίνα Περιστέρη με σχετική επιστημονική δημοσίευση που θα συζητηθεί δημόσια, όπως επιβάλλει η διεθνής νομοθεσία και η επιστημονική δεοντολογία.

«Χρειάζεται να σεβαστούμε το μνημείο στον τύμβο Καστά. Είναι ένας τάφος, ένας τόπος μυστηρίου, τόπος ιερός, και ο χαρακτήρας του πρέπει να μεταδοθεί στους επισκέπτες του αρχαιολογικού χώρου της Αμφίπολης.»

Με αυτά τα λόγια η Υπουργός Πολιτισμού και Αθλητισμού Λυδία Κονιόρδου μετέδωσε κατά την επίσκεψή της στην Αμφίπολη, το μήνυμα ότι πρόθεση του ΥΠΠΟΑ, ως θεματοφύλακα της πολιτιστικής κληρονομιάς, είναι να προχωρήσει στην προστασία και στην ανάδειξη του ταφικού μνημείου με τρόπο που συνάδει στον προορισμό και στον χαρακτήρα του, καθώς και να το καταστήσει προσβάσιμο στο κοινό με σεβασμό στην ιδιαίτερη φυσιογνωμία του.

Ξεκινά νέα φάση εργασιών

Η Υπουργός Πολιτισμού ανακοίνωσε επίσημα ότι ξεκινά νέα φάση εργασιών τον Τύμβο Καστά και τον ευρύτερο αρχαιολογικό χώρο της Αμφίπολης, χάρη στη συνεργασία του ΥΠΠΟΑ με την Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας για την ένταξη των έργων στο χρηματοδοτικό πρόγραμμα του ΕΣΠΑ 2014-2020 με προϋπολογισμό 1,5 εκατ. Ευρώ, και στο διασυνοριακό πρόγραμμα Ελλάδας- Βουλγαρίας INTERREG με προϋπολογισμό 1 εκατ. Ευρώ.

«Γνωρίζω αυτόν τον χώρο από παλιά όταν ερχόμαστε για παραστάσεις αρχαίας τραγωδίας με το Θεσσαλικό Θέατρο. Είναι σπουδαίος και θα αποτελέσει πόλο έλξης μεγάλου αριθμού επισκεπτών» είπε στους δημοσιογράφους από τα ΜΜΕ της Β. Ελλάδας που ήταν συγκεντρωμένοι εκεί από νωρίς.

Ειδικότερα η νέα φάση εργασιών στον λόφο Καστά «θα προχωρήσει», όπως είπε, «σωστά», με βάση μελέτες που πέρασαν από το Κεντρικό Αρχαιολογικό Συμβούλιο και πήραν την έγκριση της Υπουργού.

Προβλέπεται συστηματική στερέωση και αποκατάσταση τόσο της μορφής του Τύμβου όσο και του ταφικού περιβόλου, με στόχο, να δημιουργηθούν οι προϋποθέσεις ελεγχόμενης επισκεψιμότητας. Έχει επίσης δρομολογηθεί η απαλλοτρίωση του συνόλου των ομόρων αγροτεμαχίων, η οποία είναι απαραίτητη για τη διαχείριση των ομβρίων υδάτων και την προστασία ολόκληρου του μνημείου.

Μέσα στο μνημείο, πρόθεση των υπηρεσιών του ΥΠΠΟΑ είναι να αναδιατάξουν και να αραιώσουν τα εσωτερικά υποστυλώματα του θόλου, ώστε να μπορούν οι επισκέπτες να «διαβάσουν» το μνημείο.

Επίσης θα στεγαστεί ο χώρος του προθαλάμου με κέλυφος προστασίας και θα γίνει συντήρηση των ψηφιδωτών και των μαρμαροθετημάτων.

Στον ευρύτερο αρχαιολογικό χώρο θα δημιουργηθούν διαδρομές στην περιοχή του Μουσείου, του βόρειου τείχους και των παλαιοχριστιανικών βασιλικών.

Η Λυδία Κονιόρδου είχε προγραμματίσει από καιρό αυτήν την επίσκεψη εργασίας στον αρχαιολογικό χώρο της Αμφίπολης.

Η Υπουργός Πολιτισμού περιηγήθηκε ολόκληρο τον αρχαιολογικό χώρο της Αμφίπολης που, σύμφωνα με την ανακοίνωση του Υπουργείου, αποτελεί ένα παλίμψηστο από μνημεία διαφόρων εποχών τα οποία αποδεικνύουν την συνεχή χρήση του, και επιτρέπουν στον επισκέπτη να διαβάσει όλη την ιστορία της ανθρώπινης παρουσίας εκεί, από τα αρχαϊκά μέχρι τα νεώτερα χρόνια, με ιδιαίτερη έμφαση στην περίοδο της Μακεδονικής κυριαρχίας. Υπάρχουν πολλές απόψεις για την χρονολόγηση του μνημείου στον λόφο Καστά.


Κεφαλογιάννη για Κονιόρδου: Σοβαρότης μηδέν


Η Τομεάρχης Πολιτισμού και Αθλητισμού της Νέας Δημοκρατίας, βουλευτής Α’ Αθηνών, Όλγα Κεφαλογιάννη, σχετικά με τις αντικρουόμενες δηλώσεις της Υπουργού Πολιτισμού για την Αμφίπολη, εξέδωσε την ακόλουθη ανακοίνωση:

«Η Υπουργός Πολιτισμού, κυρία Λυδία Κονιόρδου, κατά την επίσκεψή της στην Αμφίπολη, έκανε δηλώσεις σχετικά με τη χρονολόγηση του μνημείου.Λίγες ώρες μετά, αποφάσισε να τις αλλάξει, δημιουργώντας σύγχυση και ερωτήματα. Πώς εξηγείται αυτή η μεταστροφή της;Είναι αποτέλεσμα άγνοιας, λάθους ή πολιτικών πιέσεων και κομματικών σκοπιμοτήτων; Ή μήπως όλα μαζί;» διερωτάται ο Ολγα Κεφαλογιάννη. «Σε κάθε περίπτωση η κυρία Υπουργός, για άλλη μία φορά, επιβεβαιώνει ότι δεν έχει αντιληφθεί τι σημαίνει να διαχειρίζεσαι κρίσιμα ζητήματα της χώρας. Σοβαρότης μηδέν» καταλήγει η τομεάρχης Πολιτισμού της ΝΔ.

ΠΗΓΗ: iefimerida.gr



8 ΜΑΪΟΥ 2017


Ευρώπη και Δυτικά Βαλκάνια


Της ΒΑΣΙΛΙΚΗΣ ΣΟΥΛΑΔΑΚΗ*


Για κάποιο διάστημα τα Βαλκάνια δεν αποτελούσαν είδηση. Με τα γεγονότα όμως στην ΠΓΔΜ επανήλθαν στο προσκήνιο. Η κατάσταση χαρακτηρίζεται από κρίση διακυβέρνησης, στασιμότητα, αναβίωση του εθνικισμού, ανεργία, μετανάστευση των νέων και γενικευμένη διαφθορά. Η ΕΕ που πρωταγωνίστησε στην ευρωπαϊκή προοπτική των χωρών αυτών, έθεσε σε προτεραιότητα άλλα ζητήματα όπως η οικονομική κρίση, το Brexit, η πορεία ολοκλήρωσης της Ενωσης, το Προσφυγικό. Ομως η απώλεια ελπίδας για μια ευρωπαϊκή προοπτική αυτών των χωρών μπορεί να αποδειχθεί παράγοντας αστάθειας και τελμάτωσης, τη στιγμή που έχουν επιστρέφει και άλλοι παίκτες όπως η Ρωσία, η Τουρκία, η Κίνα, που ανταγωνίζονται για επιρροή στην περιοχή.

Η Ρωσία προσφέρει φτηνό πετρέλαιο, φυσικό αέριο, πυρηνικά εργοστάσια παραγωγής ενέργειας σε συνδυασμό με αναβίωση ενός ένδοξου παρελθόντος. Για την Κίνα η ΠΓΔΜ διαδραματίζει βασικό ρόλο στην εφαρμογή της πολιτικής One Belt – One Road ( μία ζώνη – ένας δρόμος ), όντας ο βόρειος γείτονας της Ελλάδας και πέρασμα στη Σερβία για εμπορεύματα που φθάνουν στο λιμάνι του Πειραιά.

Η Αλβανία σε μόνιμη κρίση εδώ και 25 χρόνια με έντονη εγκληματική δραστηριότητα, κυρίως με το εμπόριο ναρκωτικών. Η Βοσνία με το ιδιότυπο ομοσπονδιακό καθεστώς που αποδείχθηκε πλήρως δυσλειτουργικό. Η συμφωνία του Ντέιτον πέτυχε μεν τον στόχο που ήταν ο τερματισμός του πολέμου, αλλά απέτυχε στον δεύτερο στόχο που ήταν η δημιουργία λειτουργικού κράτους.

Στην ΠΓΔΜ η συμφωνία της Αχρίδας επανέφερε μια επίπλαστη ειρήνη. Κατάφερε να τερματιστούν οι ένοπλες συγκρούσεις, αλλά δεν κατόρθωσε να αντιμετωπίσει τις γενεσιουργούς αιτίες που οδήγησαν στις έντονες συγκρούσεις μεταξύ των δύο κοινοτήτων και να οικοδομήσει ενιαία και ισχυρή εθνική ταυτότητα.

Η 25χρονη δε διαμάχη με την Ελλάδα γύρω από το όνομά της και το βέτο της χώρας μας σε συνδυασμό με την αδιαλλαξία των Σκοπιών ναρκοθετεί την ομαλή πορεία προς τον εκδημοκρατισμό.

Η Σερβία, η μεγαλύτερή και πολυπληθέστερη χώρα, ενδεχομένως το κλειδί για την περιοχή, έχει ιδιαίτερες σχέσεις με τη Ρωσία, ενώ αναβιώνει ξανά ο εθνικισμός.

Μια φιλευρωπαΐκή Σερβία ωστόσο θα αποτελούσε περιφερειακό καταλύτη αλλαγής σε θετική κατεύθυνση για το σύνολο της περιοχής.

Το Κόσοβο μετά τη μονομερή κήρυξη της ανεξαρτησίας του το 2008 με βάση το σχέδιο Αχτισαάρι βυθίζεται στη διαφθορά, στην ανεργία, στο οργανωμένο έγκλημα, ενώ οι εντάσεις με τη Σερβία συνεχίζονται.

Στο Μαυροβούνιο η ψηφοφορία για την ένταξη στο ΝΑΤΟ πέρασε μεν από τη Βουλή, αλλά η χώρα είναι βαθιά διαιρεμένη ανάμεσα στους φιλοδυτικούς και στους ρωσόφιλους, ενώ υπήρξαν και καταγγελίες ότι οι ρωσικές μυστικές υπηρεσίες ήταν αναμεμειγμένες σε συνωμοσία για τη δολοφονία του τότε πρωθυπουργού της χώρας, κάτι που η Ρωσία αρνείται.

Η Ευρωπαϊκή Ενωση θεώρησε τη σταθερότητα της περιοχής δεδομένη, αλλά έκανε λάθος. Είναι σαφές ότι η ΕΕ εξακολουθεί να συνιστά εγγύηση ευημερίας και σταθερότητας. Η ευρωπαϊκή προοπτική έχει αποδειχθεί ότι αναγκάζει ακόμα και τις διεφθαρμένες ελίτ να συμμορφωθούν με κάποιους βασικούς κανόνες. Η πολιτική του αυτόματου πιλότου δεν φτάνει.

*Η Βασιλική Σουλαδάκη είναι διεθνολόγος, μέλος της Κεντρικής Πολιτικής Επιτροπής του ΠΑΣΟΚ


ΠΗΓΗ: Εφημερίδα ΤΑ ΝΕΑ, 8 Μαϊου 2017

3 ΜΑΪΟΥ 2017


ΠΓΔΜ: Ο Τζαφέρι ανέλαβε τα καθήκοντά του


Σε μια κίνηση που ερμηνεύτηκε ως απαρχή εξελίξεων στην προσπάθεια ομαλοποίησης της κατάστασης στην ΠΓΔΜ, ο νεοεκλεγείς κατά την επεισοδιακή συνεδρίαση της βουλής την περασμένη εβδομάδα πρόεδρος του κοινοβουλίου, Αλβανός Ταλάτ Τζαφέρι, ανέλαβε σήμερα τα καθήκοντά του στα Σκόπια.

Τόσο ο πρόεδρος της Δημοκρατίας Γκιόργκι Ιβάνωφ, όσο και ο απερχόμενος πρωθυπουργός Νίκολα Γκρούεφσκι και το κόμμα του VMRO, δεν έχουν αναγνωρίσει τον Τζαφέρι ως νόμιμα εκλεγμένο από την βουλή πρόεδρο.

Ωστόσο ο βοηθός αναπληρωτής ΥΠΕΞ των ΗΠΑ κ. Χόιτ Γι κατά την επίσκεψή του την Κυριακή στα Σκόπια, σε μια μεσολαβητική πρωτοβουλία εκ μέρους της Ουάσιγκτον για να αρθεί το πολιτικό αδιέξοδο , συναντήθηκε με τον Τζάφερι. (ΦΩΤΟ)

Μετά τις επαφές με την πολιτική ηγεσία ο Αμερικανός αξιωματούχος δήλωσε ότι μπορεί και πρέπει να σχηματισθεί “μεταρρυθμιστική κυβέρνηση” από την υφιστάμενη κοινοβουλευτική πλειοψηφία. Κατόπιν αυτών και με την ρητορική του Γκρούεφσκι και του κόμματός του να “χαμηλώνει”, εκφράζονται ελπίδες ομαλοποίησης της κατάστασης.

Μάλιστα σύμφωνα με τις εκτιμήσεις πολιτικών παρατηρητών στα Σκόπια, είναι πολύ πιθανό ο ηγέτης της κοινοβουλευτικής πλειοψηφία Ζόραν Ζάεφ, να προχωρήσει άμεσα στον σχηματισμό κυβέρνησης ακόμα και αν ο πρόεδρος Ιβάνωφ επιμένει να μην την αναγνωρίζει.

Ο Ταλάτ Τζαφέρι εγκαταστάθηκε κανονικά στο γραφείο του προέδρου της βουλής χωρίς, όπως μεταδόθηκε από τα ΜΜΕ, να υπάρξει κανένα πρόβλημα.

Αναμένεται ότι το επόμενο βήμα θα είναι η επίσημη σύγκληση του κοινοβουλίου από τον Τζαφέρι, με το ενδιαφέρον να εστιάζεται στο εάν θα συμμετάσχουν οι βουλευτές του Γκρούεφσκι ή θα επιμένουν να μην νομιμοποιήσουν με την παρουσία τους τις όποιες εξελίξεις ακολουθήσουν στη βουλή.


ΠΗΓΗ ΑΠΕ ΜΠΕ

3 ΜΑΪΟΥ 2017


ΑΝΗΣΥΧΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ


Έκτακτο σχέδιο για υποδοχή 

Σκοπιανών προσφύγων


«Γραφείο ανάλυσης πληροφοριών», στο οποίο συμμετέχει και η Ελλάδα, συστήθηκε με πρωτοβουλία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στην πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας (ΠΓΔΜ), ύστερα από την κρίση που έχει ξεσπάσει στη γειτονική χώρα και το φόβο για εμφύλιο.

Στόχος είναι η δημιουργία ενός οργανωμένου μηχανισμού πληροφόρησης των κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ενωσης για τις εξελίξεις στα Σκόπια, προκειμένου να ληφθούν έκτακτα μέτρα για την αντιμετώπιση τυχόν ακραίων καταστάσεων. Στο «γραφείο ανάλυσης πληροφοριών» συμμετέχουν διπλωμάτες και αστυνομικοί σύνδεσμοι από όλα τα κράτη-μέλη. Η Ελλάδα εκπροσωπείται από τον αστυνομικό σύνδεσμο που διαθέτει στα Σκόπια, ενώ πληροφόρηση υπάρχει και από διπλωματικές πηγές.

Ο Ελληνας εκπρόσωπος ενημερώνει τα υπουργεία Εξωτερικών, Προστασίας του Πολίτη, Εθνικής Αμυνας και ΕΥΠ για την πολιτική κρίση που κανείς δεν γνωρίζει πού θα καταλήξει. Η χώρα μας λόγω και της γειτνίασης με τα Σκόπια έχει έναν λόγο παραπάνω να ανησυχεί για το ενδεχόμενο εμφύλιας σύρραξης, ιδιαίτερα μετά τα σοβαρά επεισόδια στη Βουλή της γειτονικής χώρας. Η πολιτική αστάθεια έχει θορυβήσει εδώ και καιρό τις ελληνικές αρχές, ενώ και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή φαίνεται να προκρίνει σχέδιο εγρήγορσης.

Οι αρμόδιες υπηρεσίες στη χώρα μας έχουν εκπονήσει ήδη κάποια πρώτα σχέδια δράσης για την περίπτωση του απευκταίου σεναρίου της εμφύλιας σύρραξης, που θα μπορούσε να δημιουργήσει ροές προς τα ελληνοσκοπιανά σύνορα. Το σχέδιο, το οποίο δεν θα τεθεί ποτέ σε εφαρμογή αν εξομαλυνθεί η κρίση, προβλέπει ότι σε περίπτωση μαζικής μετακίνησης Σκοπιανών, ο πληθυσμός θα παραμείνει στο Κιλκίς. Εκεί έχουν βολιδοσκοπηθεί περιοχές όπου θα μπορούσαν να στηθούν καταυλισμοί για την εγκατάσταση των εισερχομένων, έως ότου εκτονωθεί η κατάσταση και επιστρέψουν με ασφάλεια πίσω. Στους καταυλισμούς αυτούς θα μπορούσε να γίνει καταγραφή των εισερχομένων, προκειμένου να υπάρχει πλήρης εικόνα των ροών.

Στα ελληνοσκοπιανά σύνορα δρούσαν στο παρελθόν κυκλώματα διακίνησης μεταναστών, τα οποία δυνητικά θα μπορούσαν να εκμεταλλευτούν τυχόν αρνητικές εξελίξεις στα Σκόπια. Ετσι, σε κάθε περίπτωση οι μηχανισμοί ελέγχων που θα αναπτυχθούν στα σύνορα -αν χρειαστεί- θα φροντίσουν προκειμένου να μη βρουν την ευκαιρία έλευσης στην Ελλάδα αλλοδαποί που θα θελήσουν να εκμεταλλευτούν τη συγκυρία.

Η ανησυχία για τις εξελίξεις στα Σκόπια είναι έντονη και από την πλευρά των σερβικών αρχών. Στις 18 και 19 Απριλίου 2017 ο υπουργός Προστασίας του Πολίτη Νίκος Τόσκας επισκέφτηκε τον αντιπρόεδρο της σερβικής κυβέρνησης και υπουργό Εσωτερικών Νεμπόισα Στεφάνοβιτς. Ο κ. Τόσκας ανέφερε τότε ότι «στη συνάντηση έγινε λόγος για την κατάσταση στην περιοχή, συζητήθηκαν οι κίνδυνοι και οι απειλές που αντιμετωπίζουν οι δύο χώρες», ενώ τόνισε ότι «οι δύο χώρες αποτελούν πυλώνες σταθερότητας σε ένα περιβάλλον που χαρακτηρίζεται από αστάθεια και στο οποίο συνεχώς εμφανίζονται απειλές και κίνδυνοι». Οι δύο χώρες συνεργάζονται ήδη για την καταπολέμηση της παράνομης μετανάστευσης, γεγονός που ίσως βοηθήσει σε περίπτωση που απαιτηθεί διαχείριση ροών. Από ελληνικής πλευράς γίνεται λόγος για άριστη συνεργασία, που αφορά και σε θέματα αντιμετώπισης οργανωμένου εγκλήματος.

Αλέξανδρος Καλαφάτης


                                            ********************************************


ΛΑΔΙ ΣΤΗ ΦΩΤΙΑ Η ΨΗΦΟΦΟΡΙΑ ΤΟΥ ΖΑΕΦ ΚΑΙ ΑΛΒΑΝΩΝ

ΣΥΜΜΑΧΩΝ ΤΟΥ ΓΙΑ ΕΚΛΟΓΗ ΝΕΟΥ ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΒΟΥΛΗΣ


Κίνδυνος πολιτικής 

αστάθειας στην ΠΓΔΜ


ΣΤΟ ΧΑΟ Σ και την ανομία κατρακυλάνε τα Σκόπια, με την πολιτική κρίση να βαθαίνει μετά και τα έκτροπα της προηγούμενης εβδομάδας. Η κατάσταση ξέφυγε το βράδυ της Πέμπτης, όταν διαδηλωτές εισέβαλαν στη Βουλή των Σκοπιών, χτυπώντας βουλευτές και τον επικεφαλής της αντιπολίτευσης Ζόραν Ζάεφ του φιλοδυτικού Σοσιαλιστικού Κόμματος.

Το νέο κύμα διχασμού και βίας πυροδοτήθηκε εξαιτίας της «μυστικής» ψηφοφορίας που οργάνωσαν ο Ζάεφ και οι Αλβανοί σύμμαχοί του για την εκλογή νέου προέδρου της Βουλής, του Ταλάτ Τζαφέρι, (ΦΩΤΟ) μέλους του αλβανικού κόμματος (DUI).

Την εκλογή του καλωσόρισε η Δύση και χθες ο Τζαφέρι έδωσε προθεσμία δέκα ημερών στον φιλορώσο πρόεδρο Γκιόργκι Ιβάνωφ ώστε να δώσει εντολή σχηματισμού κυβέρνησης στον Ζάεφ υποστηρίζοντας πως αν δεν το κάνει θα διαπράττει αδίκημα. Ιβάνωφ και Γκρούεφσκι κατηγορούν την αντιπολίτευση για προώθηση της λεγόμενης «πλατφόρμας των Τιράνων» που σχεδιάστηκε από την κυβέρνηση του Εντι Ράμα στην Αλβανία και έχει στόχο να επιβάλει τη φιλοαλβανική ατζέντα του στη χώρα των Βαλκανίων.

Υπενθυμίζεται πως τον Δεκέμβριο του 2016, ο Γκρούεφσκι κέρδισε με διαφορά δύο εδρών, με την αντιπολίτευση να κάνει λόγο για νοθεία, ζητώντας τον σχηματισμό μεταβατικής κυβέρνησης και τη διενέργεια νέων εκλογών.

Από τη μεριά του ο Ζάεφ σκοπεύει να συνασπιστεί με τρία αλβανικά κόμματα, επισημαίνοντας ωστόσο πως επιθυμεί να διατηρήσει την ενότητα του κράτους, αν και έχει αναφερθεί σε γλωσσικές παραχωρήσεις και άλλα.

ΑΘΗΝΑ ΣΟΥΤΖΟΥ


ΠΗΓΗ: Εφημερίδα ΕΛΕΥΘΕΡΟΣ ΤΥΠΟΣ, 3 Μαϊου 2017

2 ΜΑΪΟΥ 2017


ΠΓΔΜ: Παρέμβαση ΗΠΑ με αναγνώριση


του Αλβανού προέδρου του Κοινοβουλίου


Την ανάγκη σχηματισμού «μεταρρυθμιστικής κυβέρνησης» από την υφιστάμενη κοινοβουλευτική πλειοψηφία διαμήνυσε προς την πολιτική ηγεσία της ΠΓΔΜ στις συναντήσεις που είχε την Κυριακή στα Σκόπια, ο αναπληρωτής βοηθός υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ Χόιτ Μπράιαν Γι.

Ο Αμερικανός αξιωματούχος έσπευσε στην ΠΓΔΜ σε μεσολαβητική προσπάθεια των ΗΠΑ για την εκτόνωση της επικίνδυνης κρίσης στην οποία είχε βυθιστεί η χώρα, και συνάντησε τους ηγέτες όλων των πολιτικών κομμάτων, τον πρόεδρο της Δημοκρατίας Γκιόργκι Ιβάνωφ αλλά και τον νεοεκλεγέντα πρόεδρο του Κοινοβουλίου Ταλάτ Τζαφέρι.

Σύμφωνα με τα ΜΜΕ των Σκοπίων, ο Χόιτ Μπράιαν Γι τόνισε στους συνομιλητές του ότι η κυβέρνηση αυτή θα οδηγήσει τη χώρα εγγύτερα στην ευρωπαϊκή της ενσωμάτωση. Οπως είπε, είναι σημαντικό όλοι οι πολιτικοί ηγέτες της ΠΓΔΜ να αντιληφθούν τη σοβαρότητα της κατάστασης και να βρουν τρόπο ώστε η κοινοβουλευτική πλειοψηφία να σχηματίσει κυβέρνηση.

Αντιλαμβάνεται, όπως είπε, ότι υπάρχουν ανησυχίες για το πρόγραμμα της νέας κυβέρνησης, ωστόσο πρόσθεσε πως αυτές θα πρέπει να συζητούνται εντός του Κοινοβουλίου και όχι έξω από αυτό.

«Δεν βλέπουμε τον λόγο γιατί να μην έχει η κοινοβουλευτική πλειοψηφία τη δυνατότητα να προσπαθήσει να σχηματίσει κυβέρνηση και εκεί (στο Κοινοβούλιο), να υπάρξει συζήτηση για όλα τα θέματα», είπε ο Γι, σύμφωνα με το πρακτορείο ειδήσεων «MIA».

Συνάντηση με τον Τζαφέρι



Ο αναπληρωτής βοηθός ΥΠΕΞ των ΗΠΑ συναντήθηκε και με τον εκλεγέντα κατά την επεισοδιακή συνεδρίαση της Βουλής, Αλβανό πρόεδρο του Κοινοβουλίου Ταλάτ Τζαφέρι, (ΦΩΤΟ) γεγονός που ερμηνεύτηκε ως νομιμοποίησή του, μολονότι η εκλογή του θεωρήθηκε «πραξικοπηματική», τόσο από τον πρόεδρο Ιβάνωφ όσο και από τον ηγέτη του VMRO Νικολά Γκρούεφσκι, με το επιχείρημα ότι δεν τηρήθηκε ο κανονισμός.

Ερωτηθείς αν η συνάντησή του με τον Ταλάτ Τζαφέρι ισοδυναμεί με αναγνώρισή του ως πρόεδρο της Βουλής, ο Γι ανέφερε ότι οι ΗΠΑ έχουν ήδη εκφράσει την ετοιμότητά τους να συνεργαστούν με τον Ταλάτ Τζαφέρι και πρόσθεσε ότι το ίδιο έχουν πράξει η ΕΕ, το ΝΑΤΟ και το Βερολίνο.

«Πρέπει να δοθεί η ευκαιρία αυτή η διαδικασία να συνεχιστεί με τον σχηματισμό κυβέρνησης», είπε και πρόσθεσε ότι ο σχηματισμός κυβέρνησης αποτελεί απαραίτητη προϋπόθεση για να προχωρήσουν οι μεταρρυθμίσεις, να αναπτυχθούν οι επιχειρήσεις και να πληρώνονται οι μισθοί.

Σε ανακοίνωση της Προεδρίας μεταξύ άλλων αναφέρεται ότι ο πρόεδρος Ιβάνωφ ζήτησε από τις ΗΠΑ, ως στρατηγικό εταίρο της ΠΓΔΜ, να βοηθήσουν για την άρση των εμποδίων, προκειμένου να καταστεί δυνατή η ανάθεση της εντολής σχηματισμού κυβέρνησης στην κοινοβουλευτική πλειοψηφία.

Σε ανακοίνωσή του με αφορμή τη συνάντηση του Αμερικανού αξιωματούχου με τον Νικολά Γκρούεφσκι, το κόμμα του τελευταίου επανέλαβε το αίτημα για νέες εκλογές, ενώ η Σοσιαλδημοκρατική Ενωση του Ζόραν Ζάεφ διακήρυξε ότι θα προχωρήσει άμεσα στον σχηματισμό κυβέρνησης με τα αλβανικά κόμματα.

ΠΗΓΗ: ΑΠΕ ΔΙΕΘΝΗ, Reuters


                                     *********************************************


Ένας ακήρυχτος εμφύλιος στα Σκόπια


Της ΝΑΤΑΣΑΣ ΜΠΑΣΤΕΑ


Για την Πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας θα ήταν σημαντική πρόοδος, μια κυβέρνηση, επιτέλους, έπειτα από δύο χρόνια πολιτικής κρίσης. Εάν η συνέχεια δεν ήταν αιματηρή.

Την Πέμπτη, οι Σοσιαλδημοκράτες του Ζόραν Ζάεφ (που μέχρι τώρα ήταν στην αντιπολίτευση) ανακοίνωσαν ότι ο Ταλάτ Τζαφέρι είχε εκλεγεί πρόεδρος του Κοινοβουλίου, ανοίγοντας έτσι τον δρόμο για τον σχηματισμό κυβέρνησης συνεργασίας μεταξύ του κόμματός τους και των κομμάτων που εκπροσωπούν τους πολίτες αλβανικής καταγωγής, οι οποίοι αποτελούν κάπου μεταξύ του 1/4 και 1/3 του πληθυσμού. (Κανείς δεν γνωρίζει ακριβώς το ποσοστό επειδή στη χώρα δεν έχει γίνει απογραφή από το 2002, μια και τα κόμματα δεν συμφωνούν στους όρους διεξαγωγής της).

Τα τελευταία 15 χρόνια, τα κόμματα των Αλβανών εκπροσωπούνται σε κάθε κυβέρνηση, όμως το συντηρητικό - εθνικιστικό κόμμα VMRO του Νίκολα Γκρούεφσκι παρουσιάζει τον συνασπισμό του Ζάεφ ως απόπειρα πραξικοπήματος και «ουσιαστική κατάληψη των Σκοπιών από τους Αλβανούς», που έχουν πολύ μεγαλύτερους ρυθμούς γεννήσεων από τις άλλες εθνικές ομάδες.

Λίγα λεπτά αφότου ο Ζάεφ ανακοίνωσε την εκλογή του Τζαφέρι, πρώτου Αλβανού προέδρου του Κοινοβουλίου της ΠΓΔΜ μετά την απόσχισή της από την ενιαία Γιουγκοσλαβία το 1991, εκατοντάδες υποστηρικτές του VMRO, αρκετοί φορώντας μάσκες, εισέβαλαν στο κτίριο της Βουλής. Ξυλοκόπησαν άγρια τον Ζάεφ καθώς και βουλευτές και δημοσιογράφους. Οι δυνάμεις ασφαλείας που, σύμφωνα με καταγγελίες, αρχικά είχαν ανοίξει τις πόρτες αφαιρώντας τα ειδικά φράγματα, τελικά τους απώθησαν. Συνολικά 100 άτομα, μεταξύ των οποίων 12 βουλευτές, τραυματίστηκαν.

Το χρονικό μιας προαναγγελθείσας κρίσης

Δεν ήταν λίγοι εκείνοι που περίμεναν εδώ και καιρό ένα ξέσπασμα πολιτικής βίας στα Σκόπια. Το VMRO βρίσκεται στην κυβέρνηση τα τελευταία 10 χρόνια. Όμως η υποστήριξη προς το κόμμα του Γκρούεφσκι έχει περιορισθεί τα τελευταία χρόνια λόγω κατηγοριών για διαφθορά, υψηλά επίπεδα ανεργίας και ένα αμφιλεγόμενο φαραωνικό πρόγραμμα κατασκευών στην πρωτεύουσα (κόστους άνω του 1 δισ. δολαρίων) ώστε να φανεί πως τα Σκόπια είναι η πατρίδα του Μεγάλου Αλεξάνδρου. Στις εκλογές του περασμένου Δεκεμβρίου (έπειτα από δύο αναβολές) το VMRO κατήγαγε ισχνή νίκη. Δεν μπόρεσε όμως να βρει κυβερνητικούς εταίρους.

Εν τω μεταξύ, ο ηγέτης του VMRO πρώην πρωθυπουργός Νίκολα Γκρούεφσκι αρνείται
να παραδώσει την εξουσία στους Σοσιαλδημοκράτες του Ζάεφ. Και ο πρόεδρος Γιόργκι Ιβάνωφ αρνείται να επιτρέψει στον Ζάεφ να σχηματίσει κυβέρνηση καθώς επί μήνες ισχυρίζεται ότι εάν οι Σοσιαλδημοκράτες αναλάβουν την εξουσία τίθεται σε κίνδυνο η ανεξαρτησία της ΠΓΔΜ.

Αποκαλύψεις μέσω υποκλοπών

Η μικρή χώρα της Βαλκανικής ουσιαστικά βρίσκεται σε πολιτική κρίση από το 2015, όταν ο Ζάεφ διευκόλυνε τη δημοσιοποίηση 670.000 υποκλαπεισών τηλεφωνικών συνομιλιών από 20.000 τηλέφωνα. Ο Ζάεφ έδωσε στη δημοσιότητα όσα αφορούσαν κρατικούς αξιωματούχους καταγγέλλοντας υποθέσεις διαφθοράς, εκλογικής απάτης, ακόμα και την κάλυψη ενός φόνου. Η δημοσιοποίηση προκάλεσε καθημερινές διαδηλώσεις στα Σκόπια και σε άλλες πόλεις που κλιμακώθηκαν αφότου πέρσι ο πρόεδρος Ιβάνωφ επιχείρησε να δώσει αμνηστία. Οι διαδηλώσεις ονομάστηκαν Χρωματική Επανάσταση με τους διαδηλωτές να ρίχνουν μπογιές διαφόρων χρωμάτων σε κυβερνητικά κτίρια, ιδιαίτερα εκείνα που αναστηλώθηκαν με το πρόσφατο πρόγραμμα Γκρούεφσκι.

Η ΠΓΔΜ των 2,1 εκατ. κατοίκων είναι υποψήφια για ένταξη στο ΝΑΤΟ και την ΕΕ ενώ ειδικός εισαγγελέας με την υποστήριξη της ΕΕ ερευνά τις καταγγελίες για ευρύτατη κυβερνητική διαφθορά εδώ και περισσότερο από ένα χρόνο. Η Ρωσία έχει καταδικάσει τις δυτικές απόπειρες μεσολάβησης στις εσωτερικές πολιτικές διαφορές, δημιουργώντας έτσι φόβους ότι μια παλιά γεωπολιτική αντιπαράθεση αναζωπυρώνεται.

Η ευρωπαϊκή απάντηση στο παιχνίδι με τη φωτιά

Ο Πιέτερ Φέιθ ήταν εκείνος που διαπραγματεύθηκε το 2001 την ειρήνη στα Σκόπια όπου μαίνονταν επί μήνες συγκρούσεις μεταξύ των αρχών ασφαλείας και των ανταρτών του αλβανικού UCK. Σήμερα προειδοποιεί ότι οι εθνικιστές παίζουν με τη φωτιά καθώς αρνούνται να παραδώσουν την εξουσία και καλεί την Ευρωπαϊκή Ένωση να εξετάσει το ενδεχόμενο να σταματήσει την ενταξιακή πορεία της ΠΓΔΜ προκειμένου να αποφευχθεί ένα επικίνδυνο αδιέξοδο. Ο Ολλανδός διπλωμάτης δηλώνει ότι απεύχεται το επόμενο βήμα να είναι εκείνο που φαντάζεται. «Οτι δηλαδή θα αρχίσουν να μοιράζονται όπλα στον κόσμο όπως έγινε το 2001 και η χώρα να βρεθεί σύντομα στο χείλος της αβύσσου ενός εμφυλίου». Ο Φέιθ που έχει διατελέσει και απεσταλμένος της ΕΕ στην περιοχή θεωρεί πως η Ευρωπαϊκή Ενωση έχει χάσει την διαπραγματευτική της ισχύ στα Σκόπια αλλά μπορεί να επιβάλει κυρώσεις, «κάποιου είδους ταξιδιωτική απαγόρευση ή οικονομικά μέτρα συγκεκριμένα για την ηγεσία του κόμματος VMRO ».

Και ο Γερμανός υπουργός Εξωτερικών Ζίγκμαρ Γκάμπριελ υπονόησε πιθανή τιμωρία λέγοντας σε δημοσιογράφους στη Μάλτα: «Στέλνουμε ξεκάθαρα μηνύματα... αλλά φυσικά υπάρχουν πολλά άλλα μέτρα που, ελπίζουμε, να μην χρειαστεί να χρησιμοποιήσουμε». Η υπεύθυνη εξωτερικής πολιτικής της ΕΕ Φεντερίκα Μογκερίνι καταδίκασε τα επεισόδια στο Κοινοβούλιο των Σκοπίων και ο επίτροπος Γιοχάνες Χαν, αρμόδιος για την επέκταση της Ενωσης, δήλωσε: «Η δημοκρατία πρέπει να θριαμβεύσει. Θεωρούμε θετική την εκλογή του Ταλάτ Τζαφέρι στην προεδρία της Βουλής». Ο Ερβάν Φουερέ, πρώην απεσταλμένος της ΕΕ στην ΠΓΔΜ, θεωρεί πως χρειάζεται μεγαλύτερη διεθνής πίεση για να τερματισθεί η κρίση. «Για κάποιους από τους υπευθύνους το να φύγουν από την εξουσία σημαίνει ότι θα αντιμετωπίσουν δικαστική έρευνα και μπορεί να καταλήξουν στη φυλακή. Δεν πρόκειται να τα παρατήσουν χωρίς να δώσουν την μάχη τους», παρατηρεί, υπονοώντας πρώτα και κύρια τον Νίκολα Γκρούεφσκι αλλά και τον εξάδελφό του και επικεφαλής της μυστικής αστυνομίας Σάσο Μιγιαλκόφ τόσο για διαφθορά όσο και για την υπόθεση των τηλεφωνικών υποκλοπών.

Η κρίση του 2001 και η Συμφωνία της Οχρίδας

Ο Γκρούεφσκι καταγγέλλει για τις υποκλοπές ξένες μυστικές υπηρεσίες. Ομως η πολιτική κρίση που έχει ξεσπάσει στα Σκόπια σήμερα φέρνει τη χώρα στη χειρότερη κατάσταση από το 2001 όταν απέφυγε την τελευταία στιγμή τον εμφύλιο, με τους Αλβανούς μαχητές του UCK να εισέρχονται στο έδαφος της ζητώντας μεγαλύτερη πολιτική εκπροσώπηση των ομοεθνών τους. Ο πόλεμος τελείωσε με τη Συμφωνία της Οχρίδας, που αναγνώρισε τα δικαιώματα των Αλβανών και επέτρεψε την επίσημη χρήση της αλβανικής γλώσσας σε κοινότητες όπου οι Αλβανοί αποτελούν πλειοψηφία. Η συμφωνία προέβλεπε επίσης ότι ένα από τα κόμματα των Αλβανών θα μετέχει ως εταίρος σε κάθε κυβέρνηση. Μετά τη Συμφωνία της Οχρίδας, η ΕΕ και το ΝΑΤΟ υποσχέθηκαν στη χώρα ένταξη, όμως παραμένει ανοιχτό το θέμα της ονομασίας που είναι σημαντικό για την Αθήνα. Ωστόσο σε όλο αυτό το διάστημα από το 2005 οι δημοκρατικοί δείκτες γνωρίζουν πτώση, ενώ οι απεσταλμένοι της ΕΕ εξέφραζαν πέρσι τις ανησυχίες τους για «κρατική κατάληψη των θεσμών και τομέων που αποτελούν κλειδιά για την κοινωνία».

Παρά τη νέα συμφωνία που επιτεύχθηκε πέρσι με τη μεσολάβηση της ΕΕ και οδήγησε στις εκλογές του Δεκεμβρίου, η ένταση μεταξύ Σοσιαλδημοκρατών και εθνικιστών έχει κλιμακωθεί. Το VMRO ανακοίνωσε την «απο-σοροττοίηση» ως προτεραιότητα, μια αναφορά στον μεγιστάνα Τζορτζ Σόρος που χρηματοδοτεί ιδρύματα σε όλα τα Βαλκάνια. Τον Φεβρουάριο ο Γκρούεφσκι έγραψε στη σελίδα του στο facebook ότι «ο κόσμος πρέπει να υπερασπισθεί τα εθνικά μας συμφέροντα και να μη μείνει στο σπίτι με τις παντόφλες». Την επομένη οι υποστηρικτές του κατέβηκαν στους δρόμους. Ο πρώην πρωθυπουργός καταγγέλλει ότι η συμφωνία των Σοσιαλδημοκρατών με τα κόμματα των Αλβανών θα οδηγήσει στην αλλαγή της σημαίας και των κρατικών συμβόλων, γεγονός το οποίο όμως χρειάζεται την πλειοψηφία των 2/3 στη Βουλή που δεν υπάρχει αυτή τη στιγμή.

«Η βία στο Κοινοβούλιο ήταν μέρος μιας συγκεκριμένης στρατηγικής για την κλιμάκωση της έντασης», υποστηρίζει ο Φλόριαν Μπίμπερ, διευθυντής του Κέντρου Μελετών για τη Νοτιοανατολική Ευρώπη στην Αυστρία. «Αυτός ήταν και ο λόγος που η αντιπολίτευση απέφυγε να διοργανώσει διαδηλώσεις τις τελευταίες εβδομάδες. Το σχέδιο του κυβερνώντος κόμματος είναι να προκαλέσει βίαια επεισόδια στους δρόμους που θα δικαιολογούσαν την επιβολή κατάστασης έκτακτης ανάγκης ή νέων εκλογών προκειμένου να αποφευχθεί η μεταβίβαση της εξουσίας».

Στη φωτογραφία στιγμιότυπο με την αστυνομία παραταγμένη κοντά στο σκοπιανό Κοινοβούλιο, με φόντο το άγαλμα που κατασκεύασε ο Γκρούεφσκι προκειμένου να οικειοποιηθεί την ιστορία του Μεγάλου Αλεξάνδρου.

ΠΗΓΗ: Εφημερίδα ΤΑ ΝΕΑ. 2 Μαϊου 2017